Sommige familiebedrijven kunnen door verwatering van aandelenbezit geen gebruik maken van de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR), terwijl beleggers er soms onterecht wel van profiteren. Vanwege een motie heeft de regering onderzocht of de regels aangepast kunnen worden.

Het doel is om de BOR meer te richten op echte familiebedrijven. Het kabinet heeft nu een keuze gemaakt tussen een eigen voorstel en een alternatief vanuit de familiebedrijven.

Huidige situatie: Toegang tot de BOR

Op dit moment staat de BOR open voor elke ondernemer in de inkomstenbelasting en elke aanmerkelijkbelanghouder. Van een aanmerkelijk belang is sprake bij een deelname van 5% in het geplaatste aandelenkapitaal.

Door de ruime definitie kunnen nu ook belangen met een zeer beperkte kapitaaldeelname in aanmerking komen, zoals:

• Soort-aanmerkelijk belang: Hierbij kan de kapitaaldeelname heel gering zijn (bijvoorbeeld 0,01% van het totaal), zolang het maar 5% van een specifieke soort aandelen betreft.
• Opties: Ook opties kunnen soms kwalificeren, terwijl deze niet volledig meedelen in het ondernemersrisico.

Het Kabinetsvoorstel (De nieuwe koers)

Het kabinet wil deze ‘lekken’ dichten en stelt voor om de toegang tot de BOR te beperken.

• Eis: De regeling geldt straks alleen voor gewone aandelen die volledig meedelen in de winstgerechtigdheid en liquidatieopbrengst.
• Omvang: Er moet een belang zijn van ten minste 5% in het totale geplaatste kapitaal.
• Uitzondering: De verwateringsregeling blijft bestaan voor gewone aandelen. Dit betekent dat een indirect aanmerkelijk belang van ten minste 0,5% (dat uitsluitend is verwaterd door vererving, huwelijksvermogensrecht of schenking) toch in aanmerking komt.

Beoogde ingangsdatum: 1 januari 2026 (via Belastingplan 2025).

Het Alternatief van Familiebedrijven

Vertegenwoordigers van een aantal grote, oude familiebedrijven droegen een alternatief aan om de regeling eerlijker te maken zonder strikte 5%-eis voor elk individu.

Hun voorstel:

• Familietoets: De erflater/schenker moet samen met zijn familie een belang van minimaal 25% hebben.
• Geen ondergrens individu: Als aan deze familietoets wordt voldaan, geldt er voor het individu geen ondergrens. Dit zou dus ook minder dan 0,5% mogen zijn.
• De verwateringsregeling zou hiermee kunnen vervallen.

Kabinetsreactie: Alternatief afgewezen

Het kabinet heeft besloten dit alternatief niet over te nemen. Het kabinet houdt vast aan het vereiste van 5% in gewone aandelen (met de 0,5% uitzondering voor verwatering).

Volgens de regering wordt met het eigen voorstel de BOR voldoende gericht op de verkrijgingen waarvoor de regeling bedoeld is, en wordt onbedoeld gebruik door beleggers met soort-aandelen voorkomen.