Er komt een verplichte verzekering voor zelfstandigen tegen het risico van arbeidsongeschiktheid. Hervorming van de arbeidsmarkt is één van de doelstellingen van het kabinet. In een voortgangsbrief aan de Tweede Kamer geeft de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een overzicht van de stand van zaken en gemaakte keuzes. Wat kunnen zelfstandige ondernemers verwachten?
Doel van de verplichting
Voor zelfstandigen komt er een betaalbare arbeidsongeschiktheidsverzekering. Het doel hiervan is meerledig:
- Vangnet: Het biedt financiële zekerheid voor zelfstandigen die arbeidsongeschikt raken.
- Collectief: Het voorkomt dat niet-verzekerde zelfstandigen in de bijstand terechtkomen (betaald uit publieke middelen).
- Gelijk speelveld: Het trekt de sociale bescherming van zelfstandigen en werknemers meer gelijk.
Wie is verplicht verzekerd?
Het kabinet zal bij de uitwerking van de AOV de volgende groepen onder de kring van verzekerden scharen:
- Alle Inkomstenbelastingondernemers (IB-ondernemers), zowel met als zonder personeel.
- Meewerkend partners.
Let op: De directeur-grootaandeelhouder (DGA) en diegene die resultaat uit overige werkzaamheden (ROW) geniet, vallen niet onder de verplichting.
Opt-out en eigen keuze
Onderzocht wordt nog of het mogelijk moet worden om onder voorwaarden uit deze publieke verzekering te stappen (opt-out). Dit is alleen mogelijk als de zelfstandige een private verzekering afsluit met ten minste dezelfde dekking en premie als de publieke variant.
Om te voorkomen dat alleen de ‘goede risico’s’ vertrekken en de publieke premie onbetaalbaar wordt, werkt de minister aan een stabiliteitsbijdrage. Dit is een extra waarborg om gedragseffecten te beheersen. Blijkt de opt-out niet uitvoerbaar of betaalbaar, dan vervalt deze keuze.
Wachttijd van één jaar
Het kabinet kiest ervoor bij de uitwerking een wachttijd van één jaar te hanteren. Dit betekent dat zelfstandigen het eerste ziektejaar zelf moeten overbruggen voordat de verzekering tot uitkering komt. Zelfstandigen kunnen dit risico eventueel afdekken door via een private verzekering een kortere wachttijd te bedingen of door een financiële buffer aan te leggen.