Een particulier koopt cryptovaluta, voornamelijk bitcoin (BTC). Twee jaar later ontwikkelt hij een trading bot voor arbitragehandel op crypto-exchanges. De trading bot heeft ongeveer 124.000 transacties uitgevoerd met in ongeveer 80% van de gevallen een positief resultaat. Is dit resultaat winst uit onderneming of speelt het zich af in box 3?

Hoe werkt de trading bot?

De trading bot houdt de koersen bij van cryptovaluta op verschillende exchanges en koopt bij een bepaald prijsverschil cryptovaluta op de ene exchange om deze vervolgens te verkopen op een andere exchange. Dit leidt in beginsel tot een toename van het bezit aan cryptovaluta.

Indien de markt zich niet herstelt tot het beoogde niveau, zal de trading bot na een uur de verkooporder annuleren en vervangen door een verkooporder tegen de dan geldende prijs. Dit kan een negatief resultaat opleveren. Aan iedere transactie zijn kosten verbonden in de vorm van transaction fees en withdrawal fees.

Standpunt Belastingdienst

De Belastingdienst vindt dat de arbitrageresultaten moeten worden aangemerkt als winst uit onderneming. De fiscus hanteert de volgende uitgangspunten:

• Handelsvoorraad: de hoeveelheid cryptovaluta die ter beschikking staat aan de bot wordt aangemerkt als handelsvoorraad.
• Resultaatbepaling: de waardeverandering van die handelsvoorraad moet aan het einde van het boekjaar tot het resultaat worden gerekend.
• Economisch verkeer: de particulier neemt deel aan het economisch verkeer door te handelen op openbare exchanges.
• Voordeelsbejag: het doel van de bot is uitsluitend het vergroten van het bezit aan BTC, wat wijst op een subjectief oogmerk om voordeel te behalen.

Overwegingen rechter

Volgens de rechter is er sprake van een gerechtvaardigde voordeelsverwachting. Voorafgaand aan elke transactie is het te behalen voordeel precies te bepalen. Het succespercentage van 75 tot 80% is door de jaren heen bestendig gebleken, waardoor de kans op een negatief resultaat stabiel en laag is. Deze vorm van arbitragehandel heeft hiermee geen speculatief karakter; het voordeel is redelijkerwijs te voorzien. Dat de activiteit wellicht voortkomt uit hobbymatige interesse, doet niet af aan het zakelijke karakter van de resultaten.

Oordeel rechter

Er is sprake van een bron van inkomen, namelijk winst uit onderneming. De resultaten uit de arbitragehandel zijn robuust gebleken en worden niet beïnvloed door de algemene koersontwikkeling van BTC.

Omdat de particulier in 2023 is gestopt, is het uitgangspunt dat de totale winst over de jaren heen wordt bepaald en vervolgens wordt verdeeld over de diverse belastingjaren. Partijen gaan hierover in overleg.