Een ondernemer was in het eerste kwartaal van 2016 vennoot met onbeperkte bevoegdheid in een vennootschap onder firma (VOF). In oktober 2016 schreef hij zich uit bij de Kamer van Koophandel. Twee jaar later, in 2018, ontvangt de VOF een naheffingsaanslag omzetbelasting over dat eerste kwartaal van 2016: bijna € 60.000 plus ruim € 4.000 aan rente en kosten.

De VOF betaalt niet. De Belastingdienst stelt daarop de voormalige vennoot persoonlijk aansprakelijk voor het volledige bedrag. De hoogste rechter heeft geoordeeld over de rechtmatigheid hiervan.

Aansprakelijkheid stopt niet bij uitschrijving

De kern van de uitspraak is dat de aansprakelijkheid van een bestuurder (of vennoot) betrekking heeft op belastingschulden die materieel zijn ontstaan in de periode dat hij bestuurder was.

• Geen einde bij vertrek: De aansprakelijkheid eindigt niet op het moment dat u uit de VOF stapt of bestuurder-af bent.
• Geen einde bij ontbinding: Zelfs als de VOF wordt ontbonden, blijft de aansprakelijkheid bestaan.

Voor schulden die zijn ontstaan tijdens uw bestuursperiode blijft u dus aansprakelijk. Het doet er daarbij niet toe of het niet-betalen het gevolg is van ‘kennelijk onbehoorlijk bestuur’.

De bewijslast: U bent als voormalig bestuurder in beginsel aansprakelijk, tenzij u kunt bewijzen dat het niet aan u te wijten is dat de belasting niet is voldaan (disculpatie). De bewijslast ligt dus bij u.

Andere regels voor rente en kosten

Voor de bijkomende kosten (invorderingsrente en kosten van vervolging) oordeelt de rechter anders. Hier gelden andere maatstaven dan voor de belastingschuld zelf.

• De bewijslast: Ten aanzien van deze extra bedragen heeft de Belastingdienst de stelplicht en de bewijslast.
• Verwijtbaarheid: De Belastingdienst moet aantonen dat het ontstaan van deze kosten te wijten is aan de voormalig bestuurder.

Conclusie

Dat een voormalig bestuurder aansprakelijk blijft voor belastingschulden uit zijn bestuursperiode is juridisch logisch. Het belangrijke nuanceverschil zit in de bewijslast:

1. Hoofdsom belasting: U moet bewijzen dat u niet fout zat.
2. Rente en kosten: De fiscus moet bewijzen dat u wel fout zat.